Λεπτομέρειες

ngnm

Ιστορία Διεθνούς Αναρχικού Κινήματος

08 Φεβρουαρίου 2026

Ένας μοναδικός και γενναιόδωρος στοχαστής του αναρχισμού, του οποίου το έργο χάραξε ζωντανές γραμμές εξέγερσης και δημιουργίας

David Berry*

Daniel Colson (Ντανιέλ Κολσόν) αναρχικός θεωρητικός και ιστορικός του εργατικού κινήματος, πέθανε στις 9 Ιανουαρίου στη Λυών. Ήταν 82 ετών.

Ο Colson υπήρξε ενεργό μέλος του αναρχικού κινήματος στη Λυών από τις αρχές της δεκαετίας του 1970, μέλος της συλλογικότητας που διαχειριζόταν το αναρχικό βιβλιοπωλείο της πόλης «La Gryffe» από την ίδρυσή του το 1978, καθώς και μέλος της συντακτικής ομάδας που εκδίδει την αναρχική επιθεώρηση «Réfractions» από το 1997. Καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Σαιντ-Ετιέν, δημοσίευσε εκτενώς για την ιστορία της εργασίας, τον επαναστατικό συνδικαλισμό, τον αναρχισμό και, τα τελευταία χρόνια, τη φιλοσοφία.

Ο Colson μετακόμισε για πρώτη φορά στη Λυών, τη δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της Γαλλίας, το 1966, όταν πήγε εκεί για να σπουδάσει Κοινωνιολογία, έπειτα από δύο χρόνια σπουδών Φιλοσοφίας σε ένα σεμινάριο κοντά στο Clermont-Ferrand. Στο πανεπιστήμιο ανακάλυψε την επαναστατική πολιτική και σύντομα δραστηριοποιήθηκε στο φοιτητικό κίνημα, το οποίο στα τέλη της δεκαετίας του 1960 κυριαρχούνταν από μαοϊκούς, τροτσκιστές και άλλους διάφορους «γκωσίστ» (gauchistes - «αριστεριστές» — όρος αρχικά υποτιμητικός, που χρησιμοποιήθηκε από το Γαλλικό Κομμουνιστικό Κόμμα για τους φοιτητές επαναστάτες του 1968, παραπέμποντας στο έργο του Λένιν «Ο “Αριστερισμός”, παιδική αρρώστια του κομμουνισμού»).

Μέσα από τη φιλία του με τον ελευθεριακό κομμουνιστή Michel Marsella, ο Colson γνώρισε επίσης τον αναρχισμό, την ομάδα «Σοσιαλισμός ή Βαρβαρότητα» γύρω από τον Κορνήλιο Καστοριάδη, τον Καταστασιασμό (Situationism), τις ιδέες της Ρόζας Λούξεμπουργκ κ.ά. Όπως τόσοι πολλοί από τη γενιά του, συμμετείχε στην εκστρατεία ενάντια στον αμερικανικό ιμπεριαλισμό και ειδικότερα στον πόλεμο του Βιετνάμ, και υπήρξε ο βασικός κινητήριος μοχλός της «Επιτροπής Βιετνάμ» στην παλιά πόλη της Λυών. Η ομάδα εξέδιδε ένα ενημερωτικό δελτίο, το «Informations rassemblées à Lyon» (IRL), και μετά την καταστολή και την κατάρρευση του κινήματος του 1968, η Επιτροπή Βιετνάμ μετασχηματίστηκε σε «Comité de quartier du Vieux-Lyon» (Επιτροπή Γειτονιάς της Παλιάς Λυών).

Όταν, χρόνια αργότερα, ρωτήθηκε ποιοι ήταν οι στόχοι αυτής της Επιτροπής, ο Colson απάντησε: «Τίποτε λιγότερο από τη δημιουργία του εμβρύου μιας εξέγερσης σε τοπικό επίπεδο». Επηρεασμένη από τους εργάτες αυτοκινήτων που κατέλαβαν τα τοπικά εργοστάσια της Berliet, η ομάδα αποφάσισε να καταλάβει τη τοπική Maison des jeunes (νεανικό κέντρο), όπου συνεδρίαζε τους προηγούμενους μήνες. «Ήμασταν πολύ φιλόδοξοι. Ελπίζαμε σοβαρά ότι, όταν θα προέκυπταν οι κατάλληλες συνθήκες, θα καταλαμβάναμε το τοπικό αστυνομικό τμήμα — μαζί με τον οπλισμό του». Το σχέδιο αυτό δεν υλοποιήθηκε ποτέ, αν και η ομάδα κατέλαβε για λίγο το δημαρχείο.

Ο Colson εμπνεύστηκε από το 1968 και ιδιαίτερα από την εμπειρία του «αυθόρμητου στη δράση και στην οργάνωση», συμπεριλαμβανομένης της εκτεταμένης συνεργασίας μεταξύ φοιτητών και εργατών. Εμπνεύστηκε επίσης από την ανακάλυψη τριών σημαντικών βιβλίων: της τετράτομης ιστορίας της Πρώτης Διεθνούς του Ελβετού αναρχικού James Guillaume, της «Άγνωστης Επανάστασης» του Ρώσου αναρχικού Βολίν (που εκδόθηκε αρχικά στα γαλλικά το 1947, αλλά επανεκδόθηκε μετά το 1968 σε σειρά επιμελημένη από τον Ντανιέλ Γκερέν και τον αναρχικό καλλιτέχνη Jean-Jacques Lebel), καθώς και του «Αντι-Οιδίποδα: Καπιταλισμός και Σχιζοφρένεια» (1972) των Ζιλ Ντελέζ και Φελίξ Γκουατταρί.

Περισσότερα …