Λεπτομέρειες

ngnm

Ιστορία Διεθνούς Αναρχικού Κινήματος

26 Ιουλίου 2026

Με αφορμή τη συμπλήρωση 90 χρόνων από το ξέσπασμα της κοινωνικής επανάστασης στην Ισπανία, ενός από τα κορυφαία παραδείγματα επαναστατικής απόπειρας στην σύγχρονη κοινωνική ιστορία, ένα απόσπασμα από το -υπό έκδοση- βιβλίο του Ρικάρδο Σανθ, αναρχικού επαναστάτη και μέλος των ομάδων "Solidarios" και “Nosotros".

(...) Η ομάδα Nosotros, η οποία έκανε διαρκώς συνελεύσεις για ένα διάστημα οχτώ μερών προτού εκδηλωθεί το πραξικόπημα, διατηρούσε νυχθημερόν επαφές με μια ομάδα από λοχίες πυροβολικού, είχε μια απευθείας εκπροσώπηση στο στρατόπεδο αεροπορίας του Πρατ και ήταν ενήμερη για όλα όσα συνέβαιναν σε επίπεδο ανατρεπτικών κινήσεων στην Ισπανία και στο Μαρόκο, συναντήθηκε εντέλει για μια τελευταία φορά.

Η τελευταία φορά που συναντήθηκαν όλα τα μέλη της ομάδας ήταν μπροστά από το στρατόπεδο Αταραθάνας.

Είχαν εξαλειφθεί η μία μετά την άλλη όλες οι εστίες του πραξικοπήματος στην τοπική πρωτεύουσα. Απέμενε μόνο το φρούριο του Αταραθάνας που αντιστεκόταν ακόμα. Αυτή τη φορά, όλα τα μέλη της ομάδας συναντήθηκαν μπροστά από το στρατόπεδο χωρίς κάτι τέτοιο να είναι προγραμματισμένο. Τους είχαν τραβήξει εκεί οι κανονιοβολισμοί και η μυρωδιά του μπαρουτιού. Ο κρότος των πολυβόλων και των αυτόματων τουφεκιών, το βούισμα από τις «βόμβες FAI» –τόσο γνώριμα στα αυτιά τους–, ήταν αυτά που τους τράβηξαν εκεί για μια τελευταία φορά.

Η συνάντηση ήταν σύντομη αλλά πολύ έντονη. Ο Ντουρούτι είχε τον ρόλο που του άρμοζε ως επικεφαλής, ο Ασκάσο και ο Γκαρθία Ολιβέρ ήταν με τα πολυβόλα στα χέρια, έτοιμοι να ματώσουν, αναψοκοκκινισμένοι σαν το κανόνι παρά τα μαντήλια που φορούσαν στο πρόσωπό τους, ενώ ο Ρικάρδο Σανθ κρατούσε ένα μεγάλο καλάθι με βόμβες, τις οποίες έστελναν τη μία μετά την άλλη προς το μέρος των πολιορκημένων. Ο Αουρέλιο Φερνάντεθ, ο Αντόνιο Ορτίθ και ο Γκρεγκόριο Χοβέρ ήταν κι αυτοί εκεί, εκπληρώνοντας το καθήκον τους ως γνήσιοι επαναστάτες.

Υπήρξε μια παύση, κάτι αφύσικο. «Ο Πάκο», είπε κάποιος. Σταμάτησαν οι πυροβολισμοί και οι κανονιοβολισμοί, δεν γινόταν τίποτα: «Τι έγινε; Τι είπες;» — «Μόλις σκότωσαν τον Ασκάσο». Η μάχη ξανάρχισε με έναν ξέφρενο ρυθμό, όσο ποτέ άλλοτε. Χωρίς κανένας να έχει δώσει το σήμα της τελικής επίθεσης, όλοι οι μαχητές όρμησαν ακάλυπτοι. «Πάνω τους!», είπε μια φωνή· δεν χρειαζόταν όμως. Από ένα μικρό μπαλκονάκι, ένα σεντόνι δεμένο σε ένα κοντάρι ανακοίνωνε την παράδοση του εχθρού. Το τελευταίο οχυρό είχε παραδοθεί.

Όντως, υπήρξε η τελευταία συνάντηση της ομάδας Nosotros, η τραγική συνάντηση του Αταραθάνας κατά την οποία πέθανε ο Φρανθίσκο Ασκάσο. Ύστερα από αυτό, τίποτα. Τίποτα απολύτως, μόνο αχαριστία και αναλγησία από παντού. Εμείς, οι φίλοι, οι κοντινοί του Πάκο, δεν είχαμε καν τη δυνατότητα να συναντηθούμε έστω και μια ακόμη φορά κατά τη διάρκεια του πολέμου. Δεν μπορέσαμε ούτε καν να συνοδεύσουμε τον Πάκο για μια τελευταία φορά τη μέρα της κηδείας του. Ίσως το μεγαλύτερο λάθος που διέπραξε η ομάδα Nosotros να ήταν αυτό: ότι διασκορπίστηκε.

Ο Ντουρούτι έφυγε στο μέτωπο της μάχης, επικεφαλής μιας φάλαγγας που έφερε το όνομά του· ο Ρικάρδο Σανθ ήταν επικεφαλής της οργάνωσης πολιτοφυλακών στο στρατόπεδο του Πεδράλμπες· ο Γκαρθία Ολιβέρ, επικεφαλής της φάλαγγας «Τα Αετόπουλα»· ο Γκρεγκόριο Χοβέρ, επικεφαλής της φάλαγγας «Φρανθίσκο Ασκάσο»·...

Περισσότερα …