Λεπτομέρειες

Stergios

Ιστορία Διεθνούς Αναρχικού Κινήματος

06 Οκτωβρίου 2012

Όταν μερικές φορές πραγματοποιείται ένα όνειρο μπορεί να αποβεί το αντίθετο γι’ αυτόν που το ονειρευόταν. Το τελευταίο καλοκαίρι (σ.τ.μ.: καλοκαίρι του 2007) παρουσιάστηκε στη ρωσική τηλεόραση μια τηλεοπτική σειρά για τον Makhno και το κίνημά του (makhnovshchina), το λαϊκό ελευθεριακό αγροτικό κίνημα στην Ουκρανία που πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της ρωσικής επανάστασης του 1917-1921 και αντιστάθηκε στις βασιλικές λευκές φρουρές, τους Ουκρανούς εθνικιστές και τους μπολσεβίκους. Οι παραγωγοί της σειράς – και προπάντων μέσω των σχετικών τηλεοπτικών διαφημίσεων - υπόσχονταν ότι θα ήταν «η πρώτη ειλικρινής ταινία για τον Makhno», με την οποία θα αποτεινόταν τελικά φόρος τιμής σε έναν άνθρωπο για τον οποίο ειπώθηκαν αρκετά ψέματα στην ΕΣΣΔ, αλλά δεν ξεχάστηκε ποτέ από τους ανθρώπους.

Η ταινία – με τίτλο «Οι εννέα ζωές του Nestor Makhno» - είναι πιθανώς η πιο μεγάλη βιογραφία ενός αναρχικού που προβάλλεται στην τηλεόραση – σε 12 μέρη. Γυρίστηκε στην Ουκρανία πριν περίπου 2 χρόνια, αλλά για κάποιους λόγους μεταδόθηκε από το ρωσικό κρατικό κανάλι 1 το τελευταίο καλοκαίρι. Αλλά ακόμη και πριν απ’ αυτή τη μετάδοση, η ταινία εμφανίστηκε σε πειρατικά DVDs και έγινε ανάρπαστη. Λίγο πριν την τηλεοπτική παρουσίαση και την κυκλοφορία της σε «εξουσιοδοτημένης» έκδοσης DVD, κυκλοφόρησε το σενάριο της ταινίας σε δύο τόμους. Αλλά και όταν τελικά η ταινία άρχισε να προβάλλεται τον περασμένο Ιούλιο, κατόρθωσε να αποσπάσει την προσοχή ενός μεγάλου τηλεοπτικού ακροατηρίου. Αυτό βέβαια οφειλόταν εν μέρει στη μεγάλη διαφήμιση, αλλά κυρίως και στο γεγονός ότι ήταν πράγματι η πρώτη χαρακτηριστική ταινία που αφιερώθηκε ποτέ στον Makhno (αν και στο περιθώριο μερικών σοβιετικών ταινιών παρουσιαζόταν πάντα ως ο «κακός τύπος»). Η ρωσική τηλεόραση δεν υστερεί σε σειρές - στην πραγματικότητα σήμερα προβάλλει κυρίως διάφορες σειρές - αλλά πολύ λίγες είναι αυτές που τυχαίνουν τέτοιας προσοχής και ακροαματικότητας. Η ποιότητα των σαπουνόπερων που προβάλλονται σπάνια είναι πολύ υψηλή, όπως μπορείτε να φανταστείτε, αλλά σ’ αυτήν την περίπτωση οι θεατές ενδιαφέρθηκαν αρκετά για την ίδια την ιστορία.

Αναφέρουμε εδώ μια πολύ θετική, αλλά καθόλου ασυνήθιστη, κριτική: «Σε αυτήν την τηλεοπτική σειρά η αναρχική ιδέα, έτσι όπως εκλαμβάνεται και γίνεται κατανοητή από τον Makhno, είναι η πιο καθαρή και η πιο ηθική των ιδεών που καθοδηγούσαν τους ανθρώπους εκείνες τις θυελλώδεις ημέρες». Δεν θα μπορούσατε ποτέ να φανταστείτε σε ποια εφημερίδα δημοσιεύθηκε αυτή η κριτική. Δημοσιεύτηκε, στην πραγματικότητα, στην «Krasnaya Zvezda» («Κόκκινο Αστέρι») την εφημερίδα του ρωσικού Υπουργείου Άμυνας!

Αρκετούς μήνες μετά από την προβολή, οποιοσδήποτε μπορούσε ακόμα να διαβάσει συζητήσεις για την ταινία στο Διαδίκτυο - όχι μόνο στα ΜΜΕ και τα blogs, αλλά ακόμα και σε αναρχικούς και αριστερούς ιστοχώρους. Αρκετά συχνά αυτοί που κρίνουν και μιλούν για την ταινία δεν συνδέονται απαραίτητα με τις πολιτικές απόψεις αυτού ή εκείνου του προσώπου - μεταξύ εκείνων που τους άρεσε η ταινία είναι και αναρχικοί αλλά επίσης και ορκισμένοι αντίπαλοί τους. Οι κρίσεις ποικίλλουν, από συνολική συμπάθεια και αποδοχή της ταινίας μέχρι πολύ σκληρή και αρνητική κριτική.

Αυτό που είναι λυπηρό και παραπλανητικό, εντούτοις, είναι ότι η ταινία έχει ελάχιστη σχέση με την οποιαδήποτε πραγματική κατανόηση των...

Περισσότερα …